miércoles, 27 de agosto de 2014

Pos ye verdat (11S - 9N)

Me l'han ninviato per correu e m'ha petau de meter-lo aquí:


Me pienso que no fa falta, pero per si belun no apercaça guaire o catalan, ve-te-me a traduccion:
11S Emplenemos as carreras ta salvar a os churiços.
9N  Emplenemos as urnas ta dar-les impunidat

viernes, 15 de agosto de 2014

En l'Asuncion d'a Virgen

D’a Constitucion Apostolica Munificentissimis Deus:

"Doncas, dimpués de fer puyar dica Dios muitas e repetitas pregárias e invocar a luz d’o Espritu d’a Verdat, ta glória de Dios omnipotent, que atorgó á la Virgen Maria a suya peculiar benevoléncia; ta honor d’o suyo Fillo, Rei inmortal d’os sieglos e vencedor d’o pecato e d’a muerte; ta fer creixer a glória d’esta mesma augusta Mair e ta goyo e alegria de tota a Ilésia, per l’autoridat de Nuestro Sinyor Gesu Cristo, d’os bienaventuratos apóstols Pedro e Pablo e per a nuestra, prenunciamos, declaramos e definimos estar dogma de revelacion divina que a Inmaculata Mair de Dios, siempre Virgen Maria, rematata a corsa d’a suya vida n’a tierra, estió asunta en cuerpo e alma t’a glória d’os Cielos". 
Per ixo, si belun, o que Dios no quiera, gosás negar u fer dubda voluntariament n’o que per Nos ye estato definito, sepa que ha caito d’a fe divina e catolica. A dengun, pues, seiga licito trencar esta a nuestra declaracion, proclamacion e definicion u oposar-se u contravenir-la. Si belun s’atrevís á sayar-lo, sepa que cayerá en a indignacion de Dios omnipotent e d’os suyos santos apóstols Pedro e Pablo".

Nos, Pio,
Bispe d’a Ilésia Catolica,
en definindo-lo asinas, l’hemos suscripto.


martes, 5 de agosto de 2014

MacIntyre e a virtut

Alasdair Chalmers MacIntyre ye un filosofo escocés, naixito en 1929, coneixito per a suya contribucion á la filosofía moral e política, e, tamien, per lo suyo treballo en a história d’a filosofía e a teologia. En estes tiempos de ruina moral, me ye revenita una reflexion suya que comparto agora con vusatros:
Virtues are dispositions not only to act in particular ways, but also to feel in particular ways. To act virtuously is not, as Kant was later to think, to act against inclination; it is to act from inclination formed by the cultivation of the virtues.
As virtuz son disposicions no soque ta actuar d’una traça particular, sino, tamien, ta sentir d’una traça particular. Actuar virtuosament no ye, como Kant se pensás, actuar cuentra o deseyo; ye actuar dende o deseyo formato per lo cautivo d’as virtuz.

P.S. MacIntyre se convirtió á o catolicismo en os anyos uitanta d’o pasato sieglo.

viernes, 25 de julio de 2014

Aduya-nos n'a batalla


viernes, 18 de julio de 2014

18 de juliol: glória e honor


lunes, 23 de junio de 2014

A Nueit de Sant Juan

O 23 de junyo ye, n’o hemisfério norte, o dia més largo de l’anyo; Ye tamien o millor dia ta pidir per a fecundidat d’a tierra e d’os mismos hombres. Ademés, ye —u yera— o millor momento ta fer amiro d’alimentos ta l’agüerro e l’hivierno que escuseros menaçan —menaçavan—.
Perque o 23 de junyo ye a nueit de Sant Juan, magica nueit d’o solstício de verano, quan a flama e l’augua se fan protagonistas; a flama como elemento purificador, l’augua como sanador. Yera sant Juan Baltista, o profeta que pedricava o baltismo, l’arrepentimiento d’os pecatos, a purificación e a sanación d’as almas.
Per ixo, tamien n’os nuestros Perineus s’han mantenito os rituals ligatos á o fuego ­­—as xeras, as falletas e as tiedas— e á l’augua ­—sanjuanar-se en siete fuents u, lo menos, beber augua de manantial que s’heva dixato tota ixa nueit en un vaso en a finestra­, como févanos en casa nuestra—.
Tos dixo con un poema de Veremundo Méndez Coarasa que nos charra d’ixa nueit, a més curteta nueit de l’anyo.

LA SANCHUANADA
Lo verano y la siega has encima.
Lo sudar por la falz, que te agarra
a pillarte lo trigo pa l´año,
fa alegrarte lo cuerpo hasta l´alma
sin miedo a tronzarte
con falz u con dalla,
ni salir tan molíu de los güesos,
lo pelello cremau por dezaga,
por lo sol que te caye de plano
en arbesas, en closas y en lastras…
 “¡Qué contentos que son los mesaches,
qué animadas que son las mesachas
y qué goyo nos fan a los viellos
esta nuey de San Chuan, tan nombrada!
¡ Lo que menos prexina trovarse
con trenta años u más enta zaga,
con la sangre bullindo´n las venas
y templando con fe la guitarra,
lo guitarro, requinto u bandurria,
pa la fiesta de la Sanchuanada!”
Estas cosas las cuentan los viellos
que nacieron cien años ta zaga;
y la fiesta la fa la mocina
con la chovenalla,
y tamién la te fa bel casau
que, amonico, igual se sanchuana…
Entre que unos preparan lo baile,
otros pillan estrals y se alargan
ta lo mon a buscarse los chopos,
sabuqués y buxacos y ramas.
Otros ta los güertos
a por rosas, clavéls, flos de malva,
follas de sandalo,
brazaus de plantaina
y a furtar geranios
enta cualquier casa.
Y no falta qui bel arto traye,
de los secos, tamién pa enramadas…
La mesachas, igual, por cuadrillas
la merienda, a escondidas, preparan:
cocas con azúcar,
la chocolatada
u lo arroz con leche,
tortillas con magras,
lo requesón fresco
de ovella u de craba,
y en espedos, según, y en parrillas
bel crabito u costillas asadas.
Y bailan y rondan
y chugan y cantan
y comen y beben
hasta que se cansan.
Y a lo tiempo que apunta lo día,
enta l´río se´n ven: se sanchuanan
remullándose´n l´agua corriente,
que todo mal sana,
y se lavan los pies y los brazos
y lugo la cara;
y bellos, lo cuerpo,
que chugando´n lo río se zampan:
unos porque quieren
y otros por la chanza
que, por fer arrïer la cuadrilla,
los empuxa cualquiera mesacha.
A ixa hora salen
las viellas por agua,
anti que lo sol
no la hese tocada,
porque ya no cura
estando soliada…
y también pa vier con envidia
cómo chuga´n lo canto de l´agua
la mocina alegre
y la chovenalla…
Ye ixa la señal,
y las mozas se´n tornan ta casa
Los mesaches allora empezipian
a fer enramadas,
plantando los chopos,
fendo arcos en plazas
y en muitas carreras
en do bi ha mesachas;
y metiendo manullos de flos
pa las mozas que son más galanas,
en finestras de cuartos que piensan
en que pueden haber-bi las camas,
y fa poco se itaban rendidas,
las mesachas que cada cual aima.
Bi-ha qui trepuza
y en lo cuarto lo güelo li´n zampa,
y las risas se fan ya de días
si la moza, amonico, lo fabla...
Muitas lo te dicen,
otras lo se callan
y guardan muy fondo
lo vierse´nramadas.
Nunca falta moza
que a lo abrir la finestra, templada,
con bel arto tan seco como ella
ha trovau que la son enramada:
y por ixo unas ploran de pena,
de celos u rabia;
entre que otras, infladas de goyo,
s´arríen con gana
dimpués de la fiesta
de la Sanchuanada.
Que a las falces las imple de brío,
en las zarpas de la chovenalla
y de la mocina;
y sin miedo a las broxas ni a nada
cuando, lugo, a segar empecipian
con falz u con dalla.

24 de junio de 1945

miércoles, 11 de junio de 2014

Atra monarquia